Üye Ol

Giriş yap

Şifremi Kaybettim

Şifreni unuttuysan e posta adresin yazarak yeni şifre oluştur.

soru ekle

Soru sormak için giriş yapmalısın.
Death Stranding İncelemesi

Death Stranding İncelemesi

Bugüne kadar hakkında çok duyduk, çok şey gördük, gelgelelim bunların hiçbiri, başımızda oyunla ilgili oluşan soru işaretleri duvarına yeni bir tuğla eklemekten öteye geçemedi. Her ne kadar oyunun çıkış tarihi yaklaştıkça ortaya atılan sözler, Death Stranding için içimizde yanan ateşi güzelce cılızlaştırmış olsa da, -bir kesim oyuncular olarak- adeta sığınakta bekleyen bir “Kıyametçi” üzere, bir taşıyıcının gelip bizi “Kiral ağa” bağlamasını bekliyorduk. Ahir beklenen oldu ve Sam Porter Bridges geldi, Q-pid’i terminale yerleştirdi ve bizi UCA’ya katarak özgürleştirdi. Ve bunu o denli farklı bir halde yaptı ki, daha akıllıcası Kojima, daha önceleri tekraren kere işlenen post apokaliptik temayı o denli bir biçimde işleyerek yapmış ki, sahiden önünde hayran kalmamak elde değil.

Her ne kadar pek sığ bir formda söz edildiğinde, “kargocu oyunu” yahut “kargoculuk simülasyonu” olmaktan öteye gidemese de Death Stranding, yerküresine adım attığınızda çok daha ziyadesi –veya azı- olduğunu gösteriyor sizlere. Sonuçta siz de, hakkınızda anlatılanlardan daha ziyadesi ya da daha azısınız gelgelelim bunu bir siz, bir de dünyanıza girenler biliyor.

Evet, neden bu kadar büyük beklenti içindeydik? Yanıt kolay: Zira Kojima, zira Sony. Death Stranding bir balon olamazdı. Olabilir miydi? çıkmadan evvel yapılan sansasyonel haberlerin oyun camiasını büyük beklenti içine sokması, tahminen de Death Stranding için en büyük tehlikeyi yarattı. Fakat bir bakıma Kojima üzere bir devin Konami’den tartışmalı halde ayrıldıktan sonra Kojima Productions‘ı kurması ve Sony safına katılması, esasen bu sürecin birinci oyunu olacak olan Death Stranding için olağan bir sansasyon tesiri yaratıyordu. Üstüne bir de Death Stranding için oyun yerküresine “yeni bir çeşit” kazandıracağı argümanı ortaya atılmış, işler düzgünce çığırından çıkmışken ahir Death Stranding geldi ve oyun severleri, vefatın kıyısında bir yolculuğa davet etti. Daveti kabul edip etmemek size kalmış, gelgelelim sonda söyleyeceğimizi başta söyleyelim: Death Stranding yeni bir çeşit falan değil, epeyce savlı deneysel bir fikrin, aksiyon – macera cinsine uyarlanmış bir çalışması.

Mevtin Kıyısında Bir Yolculuk

Aramızda, bugüne kadar araf hakkında düşünmeyen yoktur herhalde. Mevt gerçeği, anlatılanlara nazaran bir ışığın takip edildiği ve ahir düşülen “araf” olarak isimlendirilen konum, cennet ve cehennem kavramları arasında epeyce güçlü bir “gerçek” olarak pek çoğumuzun aklında ve kalbinde yan alır. Death Stranding cihanında bu alan, önümüze “kıyı” olarak çıkıyor. Herkesin bir kıyısı, bir “Vefat Kıyısı” var.

Mevt Kıyısı, Kiralyum isminde, halihazırda yerküremizin alt katmanlarında bölge alan bir unsurun büyük yoğunluğa ulaşması ve ahir da ortaya çıkan patlamalar neticesinde yerküremize kapı açmasıyla birlikte medeniyetimizi büyük bir çöküşün içine sürüklüyor, insanlığın büyük kısmının yok olmasına sebep oluyor ve etrafta başıboş dolanan kayıp ruhların, namıdiğer KV’lerin türemesine önayak oluyor.

Yalnızca bu da değil.

Artık yaşayan herkes potansiyel bir KV, yani Kıyıya Vuran. Ölen kimse, sair tarafa geçiş yapamadığı için öldükten sonra nekrolaşma sürecine giriyor ve KV halini alıyor. Lakin irtihalinden 48 saat içinde yakılmazsa… Yakmak da öteki bir vukuata gebe. Bu kere da kiral yoğunluk artıyor ve “Zamanyıkımı” gerçekleşiyor. Yağmurla bir arada dokunduğu nesne ve organizmalar için devranın akışını hızlandıran Zamanyıkım hadisesi, kabaca tabirle dokunduğu her şeyi çürütüyor. Kiral yoğunluğun artmasıyla bir arada yaşlandıran yağmurlar bir yana, yağmurlarla ortaya çıkan KV’ler de beşerler için en büyük endişe haline gelmişken, bu vukuatlar neticesinde insanlık –ya da artık geçmişe her ne kaldıysa- külliyen izole bir topluluk haline geliyor. İnsanlık parçalanıyor. Amerika’dan eser yok. Arkaya yalnızca düşmüş kentler ve sığınaklarda tek başlarına yaşamaya çalışan “kıyametçiler” kalmış. Bir de Bridges. UCA, yani United Cities of America’yı kurmak, Q-pid ile kentleri birbirine bağlayarak medeniyeti ayakta tutmak isteyen birlik çalışanlarından biri de ana karakterimiz Sam Porter Bridges.

Kişilerin hayata tutunabilmeleri için gereksinimlerini karşılamak, kentleri birbirlerine bağlamak ve dolayısı ile yine bilinen medeniyetin ağlarını örmek üzere görevlendirilen bu kahraman taşıyıcılardan biri olan Sam’in ise, hususî bir durumu var: O da “Öteci” olması. Vaktinde yaşanan patlamayla ortaya çıkan kiralyuma karşı hassas olan kişilere verilen Öteci ismi, onların muhitteki KV’leri hissedebildiklerini anlatıyor bizlere.

Hikaye ve Kojima, aslında daha çok şey anlatıyor bizlere. “Kargocu” olarak isimlendirilen bu adamlar ile aslında taşınan şeyin kargodan fazla bir umut ışığı olduğunu; kişilerin, Ha ve Ka’dan, yani vücut ve ruhtan oluştuğuna inanan Nekrosis ve Antik Mısırlıların’ın ömür ve mevte bakışını; Bağ Bebekleri ile yaşamak için gereksinim duyduğumuz aidiyet hissini; içtimaî medya ile nasıl oksitosin bağımlısı haline geldiğimizi ve daha pek çok şeyi…

Velev bunları, ekolojik telaş ile kıyıya vuran balinalar üzerinden anlattığı üzere, geçmişimize tuttuğu ayna ile insan tarafından icat edilen birinci aracın sopa olduğunu, bununla makûs şeyleri uzak tuttuğumuzu; ikincisinin ise ip olduğunu ve bununla da âlâ şeyleri yakın tutmaya çalıştığımızı tabir ederek, Death Stranding’i de tanımlıyor. Death Stranding, yeni bir çeşit değil tahminen, gelgelelim hikaye örgüsü, Kojima’nın lisana getirmek istediği, bizleri düşünmeye ittiği metaforlarıyla bir arada sahiden çok bedelli bir imalat olmuş. Oyun manasında bir klasik değil tahminen, gelgelelim metaforik anlatım şekliyle işaret ettiklerinin ehemmiyeti büyük.

Değerli Olan Vardığın Taraf Değil, Yolculuğun Kendisi

Cins. Evet, tıp diyorduk. Kojima, Death Stranding’in tipi için “Strand” dese de, aslında bizce olan şey bir açık yerküre aksiyon – macera oyunu. Lakin oyun mekanikleri bakımından oyunun farklılığa gittiğinin ve “kargoculuk simülasyonu” olarak anılmasının da haklı bir yanı yok değil. Çünkü oyundaki uğraşınız muhitte mekan alan Yükçüler, KV‘ler, Higgs (evet, Higgs bozonuna da atıf var) ve Homo Demens ile olsa da, birebir hengamda taşıdığınız kargo ve aşmak zorunda olduğunuz onca kilometre arazi ile de alakalı. Velev oyunun büyük kesitinde arazi ve yük ile.

Külliyen kargo taşımacılığı üzerine odaklanan çatı, sırtınızda kilolarca yük varken yolu nasıl alacağınızla ve dengeyi nasıl kuracağınızla bağlı. Bilhassa dengeyi kurmanız hayli değerli. Bunun için oyuna kişisel bir mekanik yerleştirilmiş. Kargonuz sırtınızda alırken, Dualshock’un R2 ve L2 tuşlarıyla istikrarınızı sağlıyorsunuz. Yük istikametinizi mütemadi tayin etmeli, yamaçtan inerken yahut çıkarken postürünüzü ona nazaran ayarlamalı ve sabit tutmalısınız. Bilhassa uzun aralar kat ederken Sam’in yorulmaması için elinizden gelen hassasiyeti göstermeniz gerekiyor –ki bir vade sonra esasen bu hususta epey hassas davrandığınızı görüyorsunuz. Sam’in yorgun düştüğünde kendini –ve sizi- ateşlemek için söyledikleri ise atmosfere daha ziyade odaklanmanızı sağlıyor.

Yük taşırken dikkat etmeniz gereken en kıymetli öge istikrar olsa da, üzerinize aldığınız yükün ağırlığı ve yerleşimi de yol kat ederken hayli değerli. En değerli bir sair hikaye da ekipmanlar. Yük taşırken size yardımcı olacak ekipmanlar olduğu üzere, yol almanızı sağlayacak ekipmanların da kıymeti büyük. Bir tırmanma kazığı, bir merdiven ve botlarınız yolculuk için en kıymetli araçlarınız olsa da, oyunun ilerleyen aşamalarında daha çokça yük taşımanızı sağlayacak ekzoiskelet üzere kesimlere da sahip olduğunuz üzere tekrar kargonuzu yükleyebileceğiniz kamyon ve motosikletin yanı sıra uçan kaykayınız da sizi bekliyor.  Fakat her ne olursa olsun gözünüz daima toprakta, daima yolda oluyor. Adeta bir refleks geliştiriyor ve şu dağdan nasıl inerim, en az eforla şu tepeye nasıl ulaşırım üzere ekran başında kendinizi dertlenirken buluyorsunuz. Buna bir de yolunuza çıkan KV’ler yahut Yükçüler de eklenince ortam velev istemez geriliyor. Buna az sonra döneceğiz. Lakin tipten bahsetmişken Social Strand System’den bahsetmemek olmaz.

Yeni bir tıp derken?

Death Stranding’de yan alan Social Strand System, cins noktasında aslında Kojima’nın söylediği “Strand” deyiminin açılı hali. Social Strand System, çoklu oyuncu sistemi olarak Death Stranding’de konum alırken, oyunu her ne kadar tek başınıza oynasanız da, aslında gayri oyuncularla bir arada oynadığınız manasına geliyor. Onları hiçbir devir göremezseniz de, işaretlerini muhitinizde her daim buluyorsunuz. Mesela bir uçuruma denk geldiniz ve oraya bir ikaz işareti çakıp bir de tırmanma kazığı bıraktınız diyelim. Bir sair oyuncu birebir bölgeye geldiğinde, sizin işaretinizi ve tırmanma kazığınızı görüyor ve onu kullanıyor. Tıpkı biçimde bir sair mekanda başıboş bıraktığınız kamyon yahut motosikletiniz yeniden bir öbür oyuncunun imdadına yetişebiliyor. Birebir şey birçok hengam sizin için de gerçekleşiyor ve bu işaret, ihtar, ekipman yahut taşıtlar önünde, kendinizi “beğen” tuşuna basmaktan alıkoyamıyorsunuz.

Evet, Death Stranding’de bir beğeni sistemi var ve bu beğeni puanlarınıza nazaran muhitteki sığınak ve yerleşim mekanlarındaki asıllar artış gösteriyor, statünüz de tekrar bu beğeni puanlarına nazaran artış sağlıyor. Elde ettiğiniz asıllar ile yeni ekipmanlar üretebildiğinizi söylememize gerek yok sanıyoruz. Gelgelelim şunu söylemek lazım: Elde ettiğiniz asıllar ile muhitte yeni yapılar da oluşturabiliyorsunuz.

Kullanılan taşıtlar için kentleri birbirine bağlayan otobanlar inşa edebildiğiniz üzere, Zamanyıkım sığınakları, jeneratör istasyonları, dinlenme odaları, gözetleme kuleleri yahut posta kutuları üzere, sizin üzere taşıyıcıların kolay yol almasını sağlayacak yapılar üretebiliyorsunuz. Ürettiğiniz yahut ekte bulunduğunuz bu yapılar kullanıldıkça size daha ziyade beğeni geliyor ve dolayısı ile kullanabileceğiniz asıllar artıyor. İşin bir de içsel huzur tarafı var natürel…

Arkadaşlar, Oyunda Silah Var

Artık Death Stranding’de Yükçüler, KV’ler ve işin aksiyon kısmına gelelim. Derhal söyleyelim: Arkadaşlar, oyunda silah var. Yani yalnızca kargo taşıyıp, düşmanlarınıza çanta ile vurmuyor, yumruk atmıyorsunuz. Ekipmanlar listenizde çok sayıda araç – gereç ve silah taraf alıyor. Lakin bunların tasarrufunda külfet var.

Öncelikle Yükçüler’den bahsedelim. Yükçüler, Death Stranding’de Dron Sendromu ile ortaya çıkıyorlar. Bir devirler tüm teslimatlar yapay zeka ile otomatize halde yönetilirken, Vefat Kıyısı hadisesi ile yine taş ve sopa çağına dönülünce, tekrar kişilere, “kargoculara” muhtaçlık duyuluyor. Hizmete geri çağırılan kişilerin bir kısmı ise adeta büyüklük hezeyanına kapılıp bir nevi çıldırış yaşıyor ve “teslimat bağımlılığı sendromuna” yakalanıyorlar. Yükçülerin tek ilgilendiği şey, taşıdığınız kargo. Onu ele geçirmek için ise yapmayacakları şey yok.

Oyun gereği ara sıra onların kesimlerinden geçmek durumundasınız. Bu noktada oyunun saklılık ögelerini kullanarak yol alabilirsiniz. Gelgelelim olur da yakalanırsanız, dövüşmekten gayrı yapabileceğiniz pek bir şey kalmıyor. Silahlarınız da burada devreye giriyor. Demiştik ya, kullanabileceğiniz çok sayıda araç – gereç ve silah mevcut diye. Hah, velev bunları çeşitlendirerek kullanabilirsiniz, isterseniz ise sahiden onları yumruklayarak yolunuza devam edebilirsiniz. Bu biraz güçlükle oluyor tahminen lakin mümkün. Meğer, biraz daha taktiksel ögeler eklenseymiş, oyunun aksiyon kısmı kendini çok daha parlatabilirmiş demeden geçemiyoruz.

Tıpkı şey KV taarruzlarında da önümüze çıkıyor. Sam’in kendi kanından üretilen çeşitli bombaları ve kullanabileceği silahları var. KV’ler, her ne kadar tematik olarak hayli tansiyonlu boss savaşlarına sahne olsa da, aslında temelde birkaç bomba sallayıp geçiverdiğiniz düşmanlardan ibaretler. Ha, yetiştirmeniz gereken bir kargo varken bir KV saldırısına maruz kalmak epeyce geriyor, bu münferit. Velev böylesi bir aciliyetiniz olduğu durumlarda, Bağ Bebeğiniz vasıtası ile anlık olarak görebildiğiniz KV’lerin noktasını tespit edip yakalanmamak için nefesinizi tuttuğunuz (oyunda ve gerçek anlamda) anlar, tansiyonu epeyce yükseltiyor. İşin tansiyon seviyesi her ne kadar beğenilen olsa da, aksiyon kısmı biraz daha çeşitlilik kazanabilirmiş akıllıcası.

Oyunun eksik cephelerinden bahsederken şunu da söylemek lazım: Şayet çok sayıda yan vazifeye dalarsanız, oyundan gerçek mealde sıkılıyorsunuz. O denli ki, 60 saati aşkın oyun deneyimimizde, münhasıran Mühendis – Zanaatkar – İhtiyar döngüsü ile (adeta Bermuda Şeytan Üçgeni) yoğrulmuş biri olarak bunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Oyunda, hikayeye eşlik eden Sam için verilen kişisel siparişler olduğu üzere bir de pizza, bira, iç çamaşırı, dolma kalem üzere enteresan siparişler önünüze çıkıyor. Bunları yapmanız elbette statü ve beğeni seviyeniz için kıymetli, lakin temelde hikaye ilerleyişi için bir ekte bulunmuyor. Bu arada ana hikayeyi 25 saat içinde bitirenler de varmış, gelgelelim umum oyun vadesi çok daha uzun; bunu da ek haber olarak paylaşalım.

Enfes, enfes, enfes

Death Stranding hakkında acilen her şeyi anlattık sanıyoruz. Ama bilin ki çok çok çok daha ziyadesi var. Bilhassa oyun içindeki yazışmaları okumanızı tavsiye ediyoruz. Öte yandan oyunun sanat direktörlüğü kısmının da korkunç olduğunu belirtmek lazım. Münhasıran görsellik harikuladeyken, oyunda taraf alan müziklere de kulak kabartacağınıza eminiz.

Mahsusen kargonuz sırtınızda dere kenarında yol alırken yahut motosikletiniz ile hafif hafif gazlarken ya da bir dağın başında belinize kadar kara bata çıka güç bela yürümeye çalışırken, karşılaştığınız enfes manzara ve tam da o sırada geride çalmaya başlayan bir müzik ile kendinizi çok huzurlu hissediyorsunuz. Low Roar ve daha pek çok sanatkarla çalışılmış. Silent Poets – Asylum For The Feeling‘in çaldığı an ise, sahiden şahaneydi. Şayet yanı başınızda bir fincan da çay varsa, değmeyin keyfinize. Abartmıyoruz, lakin bizim yaşadığımız deneyim bu biçimde oldu hakikaten.

Öte yandan oyundaki oyuncu takımı olsun, izlediğiniz sinematikler olsun devir vakit hoş bir sinema izliyormuş hissine kapılmanıza da sebep. Sam Porter Bridges rolünde The Walking Dead ve The Boondock Saints‘ten tanıdığımız Norman Reedus konum alırken, kilit rolüyle karizma kesen Mads Mikkelsen‘in de oyunda olması münferit bir hoş. Mahsusen Mads Mikkelsen’in 2018’de başrolünü aldığı Arctic‘i de, Sam’in, sırtında bir “yolcu” ile yol alırken hayli andığımızı söyleyelim ve izlemediyseniz bu sineması de muhakkak tavsiye edelim.

Son olarak PlayStation Türkiye ekibine munfasıl bir teşekkür etmek gerekiyor. Çünkü oyunun Türkçe çevirisi sahiden mükemmel.

Sonuç

Death Stranding, bilhassa senaryosu ile eksiksiz bir prodüksiyon. Nitekim uzun devrandır alt metinleri epeyce güçlü böylesi derinlikte bir oyun oynamamıştık. Yenilikçi yapısı, her ne kadar tartışmalı olsa da var olan tipe getirdiği yenilikçi bakış açısı, sanat direktörlüğü, görselliği, müzikleri ve daha yukarıda saydığımız pek çok nokta ile sahiden Kojima, Konami’den sonra girdiği birinci imtihanını geçmeyi başarmış. Her ne kadar farklı cinslerde olsalar da kıyaslayanlar olacaktır. O yüzden söyleyelim: Death Stranding bir Red Dead Redemption 2 değil. Bir klasik değil. Oyunun puanını verirken de nispeten zorlandık. Çünkü birinci 1,5 – 2 saatiyle oyun bize 95’lik bir ibre gösterirken, bir vade sonra puanını 80’e kadar düşürdü. Sonrasında ise şaşırtmaya devam etti. Bu mealde da farklı bir oyun Death Stranding, kendi içinde, oynayana nazaran çeşitli gelgitleri var. Herkese nazaran olmadığı aşikar. O nedenle “bağ kurmak” için vaktiniz varsa, Death Stranding’i tavsiye edebiliriz.

Puan: 88

KÜNYE

Yayıncı: Sony Interactive Entertainment
Geliştirici: Kojima Productions
Çeşit: Aksiyon – Macera
Platform: PlayStation 4
Web: https://www.playstation.com/tr-tr/games/death-stranding-ps4/

Yorum Ekle